GIAI ĐOẠN I: XÂY DỰNG NỀN TẢNG ĐẠO ĐỨC (GIỚI HẠNH)
Đây là giai đoạn chuẩn bị, tập trung vào việc làm sạch tâm và thiết lập Chánh kiến.
1. Cảnh giác: Luôn dẫn tâm vào đạo, không dẫn đạo vào tâm.
2. Sống Ba Đức – Ba Hạnh: Ăn, Ngủ, Độc cư; Nhẫn nhục, Tùy thuận, Bằng lòng.
3. Phương tiện Ly: Sử dụng Ba Đức – Ba Hạnh để ly dục và ly bất thiện pháp.
4. Chánh kiến: Tâm ly dục mới hiểu mình và người bằng mắt Chánh kiến.
5. Hiểu Phật pháp: Từ Chánh kiến mới hiểu đúng giáo pháp chân chính.
6. Chánh niệm: Tâm thường xuyên an trú trong Chánh niệm.
7. Tĩnh giác: Trạng thái tâm luôn tỉnh thức.
8. Sáng suốt & Bình tĩnh: Hệ quả của tâm tĩnh giác.
9. Chủ động Nhân quả: Điều khiển được thân, khẩu, ý theo hướng thiện.
10. Đoạn trừ 5 Triền cái: Tâm không còn tham, sân, si, mạn, nghi.
11. Hết chướng ngại: Tâm không còn bị các pháp cản trở.
12. Giải thoát sơ khởi: Tâm bắt đầu nếm trải sự tự do.
13. Tam trạng thái: Tâm thanh thản, an lạc và vô sự.
14. Ly dục hoàn toàn: Củng cố lại trạng thái ly dục, ly bất thiện pháp.
GIAI ĐOẠN II: NHẬP SƠ THIỀN & DIỆT TẦM TỨ (ĐỊNH)
Bắt đầu đi sâu vào định thông qua việc quán sát thân tâm.
15. Nhập Tứ Niệm Xứ: Sau đó mới từ ly dục ly ác pháp mà nhập Sơ Thiền.
16. Nhập Sơ Thiền: Lìa bỏ ý muốn thế gian và diệt Tầm ác (suy nghĩ ác).
17. Tâm thanh tịnh: Kết quả của việc diệt Tầm ác.
18. Tâm Tùy tức: Tâm định trên thân (hơi thở) một cách tự nhiên.
19. Diệt Tầm thiện: Ngưng các suy nghĩ thiện (không còn khởi niệm).
20. Dừng sáu thức: Các giác quan bắt đầu ngưng hướng ngoại.
21. Diệt Tứ: Ngưng sự bám luyến của tâm trên đối tượng.
GIAI ĐOẠN III: NHẬP NHỊ THIỀN & LÀM CHỦ SẮC ẤM
Làm chủ các cảm giác và sự hoạt động của cơ thể vật lý.
22. Nhập Nhị Thiền: Trạng thái định không còn tầm tứ.
23. Chủ động sáu Thức: Hoàn toàn điều khiển được mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý.
24. Đóng mở sáu Căn: Chủ động ngăn chặn hoặc tiếp nhận các trần cảnh.
25. Chủ động Sắc ấm: Làm chủ hoàn toàn thân tứ đại.
26. Vượt sáu Tưởng ấm: Không bị chi phối bởi sắc, thinh, hương, vị, xúc, pháp tưởng.
GIAI ĐOẠN IV: NHẬP TAM THIỀN & XẢ THỌ ẤM
Tiến tới làm chủ các cảm thọ và đạt được nội lực mạnh mẽ.
27. Ly Hỷ: Rời xa các trạng thái vui mừng hỷ lạc của định.
28. Hết chiêm bao: Tâm tỉnh táo hoàn toàn, không còn mộng mị.
29. Nhập Tam Thiền: Trạng thái định tĩnh sâu sắc hơn.
30. Xả Thọ ấm: Bắt đầu quá trình xả bỏ các cảm giác (vui, buồn, không vui không buồn).
31. Có Nội lực: Tâm đạt đến sức mạnh nội tại.
32. Điều hành Thọ ấm: Chủ động kiểm soát các cảm thọ trên thân.
33. Có Định lực: Sức mạnh của sự tập trung tối thượng.
34. Diệt Thọ ấm: Các cảm thọ không còn tác động được đến tâm.
GIAI ĐOẠN V: NHẬP TỨ THIỀN, TAM MINH & GIẢI THOÁT (TUỆ)
Giai đoạn cuối cùng để chấm dứt sanh tử.
35. Điều khiển Thức ấm: Làm chủ phần nhận thức sâu kín.
36. Xả Hành ấm: Ngưng các sự vận động, tạo tác vi tế trong tâm.
37. Nhập Tứ Thiền: Trạng thái định tịnh chỉ, hơi thở dừng hẳn.
38. Xả Thức ấm: Buông bỏ sự bám chấp vào cái biết.
39. Tâm nhu nhuyễn: Tâm trở nên cực kỳ linh hoạt, dễ sử dụng để hướng đến trí tuệ.
40. Hướng về Tam Minh: Sử dụng định lực để thấu suốt quá khứ, tương lai và lậu hoặc.
41. Nhập trí tuệ Vô lậu: Trí tuệ không còn rò rỉ khổ đau.
42. Chứng đạt giải thoát: Chấm dứt hoàn toàn đau khổ và vòng sanh tử luân hồi.
Nguồn: Thiền căn bản ( Trưởng lão Thích Thông Lạc )
